Bota Postuar më 17 Qershor 2026, 10:11

Marrëveshja me Iranin, fond 300 mld dollarë - Reuters zbulon detaje nga Fondi i Rindërtimit dhe Zhvillimit

Nga Dorian Koça

Marrëveshja me Iranin, fond 300 mld dollarë - Reuters zbulon detaje

Një fond privat prej 300 miliardë dollarësh i projektuar për të nxitur investime në Iran është përcaktuar në marrëveshjen kornizë SHBA-Iran dhe më shumë se gjysma e kësaj shume është zotuar tashmë, tha për Reuters një burim me njohuri të drejtpërdrejta të marrëveshjes.

Fondi është hartuar për t'u dhënë të dyja palëve një nxitje ekonomike për të arritur një marrëveshje përfundimtare për t'i dhënë fund luftës, tha burimi, i cili foli në kushte anonimiteti sepse plani nuk është njoftuar ende, ndërsa Uashingtoni dhe Teherani përgatiten të nënshkruajnë të premten.

Ekzistenca e fondit është raportuar më parë, por Reuters zbulon për herë të parë se më shumë se gjysma e shumës është zotuar tashmë dhe se do të përbëhet tërësisht nga fonde të sektorit privat.

Zyrtarët amerikanë dhe iranianë thanë se kishin rënë dakord për një kornizë për t'i dhënë fund luftës së tyre, e cila filloi kur forcat amerikane dhe izraelite sulmuan Iranin më 28 shkurt, për të ndaluar bllokadën amerikane ndaj Iranit dhe për të rihapur Ngushticën e Hormuzit, një rrugë kyçe furnizimi për naftën dhe gazin global.

Fondi i ri është një mjet investimi privat, jo një program rindërtimi apo dëmshpërblimi dhe nuk do të përfshijë asnjë para apo grante qeveritare, tha burimi, duke shtuar se kompanitë me seli në SHBA, shtetet arabe të Gjirit, Azi, Amerikën e Jugut dhe Afrikë kanë rënë dakord të angazhojnë financim.

Investimet e premtuara përfshijnë energjinë, logjistikën, prodhimin dhe transportin, tha burimi. Një burim i lartë iranian i tha Reuters se Teherani fillimisht kishte kërkuar 400 miliardë dollarë si kompensim për dëmet e luftës nga SHBA-të, por Uashingtoni kishte thënë se nuk do t'i ofronte ato. Pastaj lindi ideja për fondin, i cili do të quhet Fondi i Rindërtimit dhe Zhvillimit.

Mekanizmi parashikon që vendet rajonale të kontribuojnë në mënyra të ndryshme, tha burimi iranian. Këto përfshijnë sigurimin e kredive, krijimin e linjave të kreditit ose financimin direkt të rindërtimit të vendeve të dëmtuara në luftë, duke përfshirë objekte të tilla si kompleksi i çelikut Mobarakeh, rafineritë, aeroportet dhe, më gjerësisht, infrastruktura e prekur nga konflikti.

Irani, një nga ekonomitë më të mëdha të Lindjes së Mesme, nuk ka tërhequr pothuajse asnjë investim të huaj direkt të rëndësishëm në katër dekadat e fundit, i bllokuar nga tregjet globale të kapitalit nga valët e njëpasnjëshme të sanksioneve amerikane dhe ndërkombëtare. Vendi ka rezervat e dyta më të mëdha të gazit natyror në botë dhe rezervat e katërta më të mëdha të naftës.

Live TV

Të fundit
Të gjitha lajmet

Më të vizituarat